ایگناتس زملوایس؛ پزشکی که با شستن دستها مادران را نجات داد و مسخره شد
- ایگناتس زملوایس (1818–1865) پزشک زنان مجارستانی بود که او را نجاتدهنده مادران مینامند.
- زملوایس در سال 1847 در وین دریافت که دست پزشکان تب زایمان را منتقل میکند.
- زملوایس شستن دست با محلول کلر را اجباری کرد و مرگ مادران در بخش او بهشدت کاهش یافت.
- همکارانش ایده او را نپذیرفتند و پژوهشهای پاستور و لیستر پس از مرگش حق را به او داد.
در دهه 1840، زایمان در بیمارستان عمومی وین میتوانست به مرگ ختم شود. در بخش نخست زایمان که پزشکان و دانشجویان پزشکی در آن کار میکردند، حدود 10 درصد مادران بر اثر تب زایمان جان میدادند، در حالی که مرگومیر در بخش دوم که ماماها ادارهاش میکردند بسیار کمتر بود. این معما ذهن پزشک جوان مجارستانی متولد 1818 در بودا، ایگناتس زملوایس، را درگیر کرد.
مرگ یک همکار
در سال 1847 همکارش یاکوب کولچکا هنگام کالبدشکافی زخمی شد و با نشانههایی شبیه تب زایمان درگذشت. زملوایس نتیجه گرفت که پزشکان «ذرات جسد» را از سالن تشریح به بدن مادران میبرند. او شستن دستها با محلول آهک کلردار را پیش از معاینه اجباری کرد و در چند ماه مرگ مادران در بخشش بهشدت پایین آمد.
زودتر از زمانه
هنوز نظریه میکروبها مطرح نشده بود و بسیاری از پزشکان نمیپذیرفتند که دست خودشان عامل بیماری است. زملوایس در سال 1861 کتابش درباره تب زایمان را منتشر کرد، اما مخالفتها او را از پا درآورد؛ در آسایشگاهی نزدیک وین بستری شد و در 13 اوت 1865 در 47 سالگی درگذشت. چند سال بعد پژوهشهای پاستور و لیستر درستی سخن او را ثابت کرد.
امروز بزرگترین دانشگاه پزشکی بوداپست نام او را دارد و سازمان جهانی بهداشت بهداشت دست را از سادهترین و مؤثرترین راههای پیشگیری از عفونت در مراکز درمانی میداند. همان منطق پیشگیری که پشت این توصیه ساده است: آنتیبیوتیک سرماخوردگی را درمان نمیکند.
منابع: ویکیپدیا، سازمان جهانی بهداشت
این خبر از منبعی که در بالا آمده نقل شده است و مسئولیت محتوای آن بر عهدهٔ منبع اصلی است.
پرسشهای متداول
ایگناتس زملوایس که بود؟
ایگناتس زملوایس پزشک زنان مجارستانی (1818–1865) بود که نشان داد شستن دست پزشکان از تب زایمان پیشگیری میکند.
تب زایمان چیست؟
تب زایمان عفونتی باکتریایی پس از زایمان است که در قرن نوزدهم از علتهای اصلی مرگ مادران در بیمارستانها بود.
زملوایس چگونه مرگ مادران را کاهش داد؟
ایگناتس زملوایس در سال 1847 با اجباری کردن شستن دست با آهک کلردار پیش از معاینه، مرگ مادران را در بخش خود کاهش داد.
چرا ایده زملوایس پذیرفته نشد؟
ایده ایگناتس زملوایس پذیرفته نشد چون نظریه میکروبها هنوز شناخته نشده بود و این ایده خود پزشکان را عامل انتقال بیماری میدانست.
چرا زملوایس امروز هم مهم است؟
تجربه ایگناتس زملوایس سرچشمه برنامههای بهداشت دست در بیمارستانهاست که سازمان جهانی بهداشت آن را از مؤثرترین راههای پیشگیری از عفونت میداند.

